Szlakami południowej Bułgarii cz. 6

PLOWDIW (300 tys. mieszkańców), leżący na żyznej Nizinie Trackiej, nad rzeką Maricą, u stóp 6 malowniczych wzgórz, w niewielkiej odległości od Rodopów. Drugie pod względem wielkości i znaczenia miasto Bułgarii, centrum przemysłowe, handlowe, kulturalne, ważny węzeł komunikacyjny. Znajduje się tu ponad 80 zakładów przemysłowych - duże fabryki samochodowe, przemysł maszynowy, szklarski, spożywczy, skórzany. Międzynarodowe Targi, organizowane co roku we wrześniu gromadzą wystawców z ponad 50 krajów. Tereny wystawowe zajmują 600 tys. m2.
Historia Płowdiwu sięga odległych wieków. Zamieszkiwali tutaj Trakowie. W IV w. p.n.e. miastem zawładnął król Filip II Macedoński (lata 383-336 p.n.e.), który zbudował silną twierdzę. W 270 r. p.n.e. miasto niszczą Celtowie. Na przełomie nowej ery pojawiają się Rzymianie. Marek Aureliusz zbudował w II w. n.e. mury obrorme (dł. 2630 m), które miały strzec miasta przed barbarzyńcami z północy. W III w. n.e. Goci napadają Trimontium (ówczesna nazwa miasta) i niszczą je całkowicie. Po odbudowaniu, głównie przez cesarza bizantyjskiego - Justyniana I Wielkiego, w V w. niszczą je Hunowie. W VI w. osiedlają się plemiona Słowian, zmieniając nazwę miasta z Pulpudewa na Pyłden, później Płowdiw. Chan Krum zdobywa miasto w 812 r. W XIII w. i do połowy XIV w. przeżywa ono wielki rozkwit.
W okresie niewoli tureckiej Płowdiw stał się silnym ośrodkiem władzy i garnizonem regularnej piechoty tureckiej — janczarów. W 1836 r. otwarto szkołę bułgarską, a w 1850 r. obchodzono po raz pierwszy święto piśmiennictwa i kultury słowiańskiej — dzień Cyryla i Metodego.
Od 1878 r. do 1885 roku Płowdiw był stolicą autonomicznej prowincji Tracji — Wschodniej Rumelii. W 1885 r. wybucha powstanie. Wschodnią Rumelię przyłączono do Bułgarii. W 1892 r. Płowdiw organizuje pierwszą wystawę. Od 1936 r. wystawy przekształciły się w wielkie targi międzynarodowe.
Z bogatej historii miasta pozostało wiele zabytków świadczących o dawnej sztuce, architekturze, oraz życiu dawnych pokoleń. Części murów obronnych z czasów trackich znajdują się na wzgórzu Nebet Tepe. Czasy macedońskie i rzymskie przypomina brama twierdzy Hissar-Kapija. Obok fragmenty murów rzymskich. Z czasów cesarza Trajana (53-117 r.n.e.) pochodzą odkryte części akropolu. W pobliżu wschodniej bramy odkopano okrągłą wieżę oraz część umocnień. Na plac przy cerkwi Św. Konstantyna i Heleny wiedzie przejście przez starą rzymską furtę, przypisywaną czasom Dioklecjana (II—III w. n.e.). Na wzgórzu Nebet Tepe odkryto fragmenty wielkiego zbiornika na wodę deszczową i strome schody wykute w skałach, prowadzące do Maricy.
Z licznych cerkwi i kościołów pozostały tylko mury. Z zachowanych warto zwiedzić: cerkiew św. Patko, położoną wśród skał Dżambas Tepe, przebudowaną kiedyś na meczet; cerkiew św. Maryna z cennymi rzeźbami w ołtarzu mistrzów szkoły debyrskiej, ikonami z XV-XVII wieku i innymi przedmiotami kultu. Cerkiew św. Nedelja stoi obok bramy Hissar-Kapija — i tu podziwiać można wspaniały ikonostas, dzieło snycerskie w orzechowym drewnie. Cerkiew św. Konstantyna i Heleny pochodzi z XI w. W XIX w. wnętrza wzbogacono malowidłami ściennymi znanych twórców Zacharija Zografa, Nikoły z Odrina oraz Stanisława Dospewskiego. Jeszcze jeden obiekt sakralny, to cerkiew Dimitra, w niej piękny, wyrzeźbiony z marmuru, ołtarz, którego wiek określa się na ok. 500 lat.